मुंबई महानगरपालिका निवडणुकीत ठाकरे बंधुंनी एकत्र येऊनही सत्ताधारी महापालिका जिंकता आली नाही. मुंबई महापालिका फक्त देशातच नाही, तर संपूर्ण आशियातील सर्वात मोठी आणि श्रीमंत महानगरपालिका आहे. या निवडणुकीत पहिल्यांदाच भाजपचा महापौर मुंबई महापालिकेच्या सिंहासनावर विराजमान होणार आहे. फक्त बीएमसी नव्हे, तर महाराष्ट्रातील 29 पैकी 25 महापालिका निवडणुका भाजपने जिंकून ठाकरे बंधुंसह संपूर्ण विरोधकांना पराभूत केले.

या निकालानंतर प्रश्न उभा राहतो की, बाळासाहेबांच्या वारसा आणि ठाकरे बंधूंच्या राजकारणाचं भवितव्य काय होणार? महापालिका निवडणुकीच्या निकालात सर्वात मोठी बाब म्हणजे 25 वर्षानंतर शिवसेनेचा परंपरागत किल्ला ढासळला आहे. उद्धव ठाकरेंच्या नेतृत्वाखालील शिवसेनेला आता विरोधी पक्षात बसावं लागणार आहे, तर राज ठाकरेंच्या मनसेने दोन आकडी जागाही मिळवू शकली नाहीत.

राज आणि उद्धव ठाकरे यांची जोडी मुंबईच्या जनतेकडून पूर्णपणे स्वीकारली गेली नाही. उत्तर भारतीयांविरुद्ध मनसेच्या हिंसाचाराची छाया आणि मराठी मतदारांवरच केंद्रीत झालेला प्रचार या दोन्ही घटकांमुळे ठाकरे बंधूंना अपयश आले. शिवाय, मुस्लिम मतदारांनीही या युतीला स्पष्ट नकार दिला. मागील 25 वर्षांमध्ये महापालिकेत मातोश्रीमध्ये जल्लोष असायचा, पण या निकालानंतर सन्नाटा पाहायला मिळाला.

राज ठाकरेंमुळे उद्धव ठाकरेंना नुकसान झाले का? काँग्रेसशी फारकत घेणं महाग पडलं का? भविष्यात उद्धव आणि राज ठाकरे पुन्हा एकत्र येतील का? हे सगळे प्रश्न आता समोर आले आहेत. महाराष्ट्र विधानसभा निवडणुकीनंतर उद्धव ठाकरेंने आपली रणनिती बदलली होती; महाविकास आघाडीतून मनसेसोबत हातमिळवणी केली. पण प्रत्यक्ष निकालात ही रणनिती सत्ता मिळविण्यास अपयशी ठरली.

राजकारण विश्लेषकांच्या मते, उद्धव आणि राज यांनी जाहीर सभांऐवजी शाखाभेटी आणि पत्रकार परिषदांवर भर दिल्यामुळे जनतेपर्यंत त्यांचा संदेश पूर्णपणे पोहोचू शकला नाही. फक्त मराठी मतदारांवर लक्ष केंद्रित करणे इतर मतदार वर्गापासून दूर राहण्यास कारणीभूत ठरले. मुंबई महापालिकेतील निकालाने ठाकरे बंधूंच्या भवितव्यावर प्रश्नचिन्ह उभे केले असून, भविष्यातील राजकीय रणनितीमध्ये मोठे बदल अपेक्षित आहेत.